Neden Sırbistan'da Şirket Kurmalısınız?
Son yıllarda Sırbistan, özellikle Türk girişimciler arasında yatırım ve iş kurma noktasında popüler bir destinasyon haline geldi. Bunun birçok somut nedeni var ve bu rehberde her birini detaylı olarak ele alacağız. Peki Sırbistan'ı bu kadar cazip kılan ne?
Avrupa'nın merkezinde stratejik konum. Sırbistan coğrafi olarak Güneydoğu Avrupa'nın kalbinde yer alır. Belgrad, İstanbul'a sadece 1.5 saatlik uçuş mesafesindedir. Avrupa Birliği üyesi komşu ülkelerle çevrili olan Sırbistan, hem AB pazarına hem de Doğu Avrupa ve Türkiye pazarına kolay erişim sağlar. Karayolu, demiryolu ve havayolu bağlantıları güçlüdür; özellikle Belgrad ve Niş havalimanları düzenli uçuşlarla Türkiye dahil birçok ülkeye bağlanır.
Düşük kurumlar vergisi: %15. Sırbistan'ın kurumlar vergisi oranı %15 ile AB ortalamasının oldukça altındadır. Karşılaştırma yapmak gerekirse, Türkiye'de bu oran %25'tir. Bu fark, özellikle karlı şirketler için ciddi bir vergi avantajı yaratır. Bunun yanı sıra Sırbistan hükümeti, belirli sektörlerde yatırım teşvikleri ve vergi muafiyetleri de sunmaktadır.
Genç ve eğitimli iş gücü. Sırbistan'ın nüfusunun önemli bir kısmı yükseköğretim mezunudur. Özellikle mühendislik, bilgi teknolojileri ve yabancı dil alanlarında nitelikli bir iş gücü bulunur. Belgrad Üniversitesi ve Novi Sad Üniversitesi, bölgenin en güçlü teknik üniversiteleri arasındadır. İş gücü maliyetleri ise Batı Avrupa ve Türkiye'nin büyük şehirlerine kıyasla oldukça rekabetçidir.
Düşük yaşam maliyeti. Belgrad'da yaşam maliyeti, İstanbul'un yaklaşık yarısı kadardır. Kiralık ofis fiyatları, personel maaşları, yeme-içme ve ulaşım masrafları — hepsi çok daha düşük seviyededir. Bu durum, özellikle startup aşamasındaki girişimciler için büyük bir avantaj oluşturur. İstanbul'da bir ofis açmanın maliyetiyle Belgrad'da tam donanımlı bir ekip kurabilirsiniz.
AB aday ülkesi — ticaret anlaşmaları. Sırbistan, Avrupa Birliği aday ülkesidir ve katılım müzakereleri devam etmektedir. Bu statü sayesinde AB ile Stabilizasyon ve Ortaklık Anlaşması (SAA) kapsamında gümrüksüz ticaretten yararlanabilirsiniz. Bunun yanı sıra Sırbistan'ın Türkiye, Rusya, Çin, Birleşik Arap Emirlikleri ve Birleşik Krallık ile serbest ticaret anlaşmaları mevcuttur. CEFTA üyeliği sayesinde ise Batı Balkan ülkeleriyle de tercihli ticaret yapılabilir.
Türk girişimcilere açık iş ortamı. Sırbistan'da Türk vatandaşları, herhangi bir kısıtlama olmaksızın şirket kurabilir ve %100 yabancı sermayeli şirket sahibi olabilir. Yerel ortak zorunluluğu yoktur. Belgrad'daki Türk toplumu her geçen yıl büyümektedir ve Türk girişimcilere yönelik bir destek ağı oluşmuş durumdadır. Türk restoranları, sosyal etkinlikler ve iş ağları, adaptasyon sürecini kolaylaştırır.
Şirket Türleri: DOO mu, Şahıs İşletmesi mi?
Sırbistan'da iş kurmak isteyen girişimcilerin ilk karşılaşacağı soru şudur: hangi şirket türünü seçmeliyim? İki ana seçenek vardır ve her birinin kendine özgü avantajları bulunur.
DOO (Društvo sa ograničenom odgovornošću) — Limited Şirket
DOO, Sırbistan'da en yaygın kullanılan şirket türüdür ve yabancı girişimciler için en çok önerilen yapıdır. Türkiye'deki "limited şirket" karşılığıdır. Temel özellikleri:
- Minimum sermaye: 100 RSD (yaklaşık 1 EUR). Evet, doğru okudunuz — yasal minimum sermaye sembolik düzeydedir. Ancak pratikte 500-1000 EUR ile başlamak, banka ve iş ortakları nezdinde güvenilirlik açısından daha sağlıklıdır.
- Sınırlı sorumluluk: Ortaklar yalnızca yatırdıkları sermaye kadar sorumludur. Kişisel varlıklarınız şirket borçlarından korunur.
- Ortaklık yapısı: Tek ortaklı veya çok ortaklı olabilir. Yabancılar %100 hisse sahibi olabilir.
- Güvenilirlik: Bankacılık işlemlerinde, ihale başvurularında ve büyük müşterilerle çalışırken DOO tercih edilir.
- Muhasebe zorunluluğu: Çift taraflı muhasebe sistemi (dvojno knjigovodstvo) gereklidir.
Preduzetnik — Şahıs İşletmesi
Preduzetnik, bireysel faaliyet gösteren girişimciler için tasarlanmış daha basit bir yapıdır. Türkiye'deki "şahıs şirketi" karşılığıdır.
- Daha basit kuruluş: Daha az evrak, daha düşük masraf, daha hızlı süreç.
- Kişisel sorumluluk: Şahıs olarak tüm borçlardan bizzat sorumlusunuz — bu en büyük dezavantajdır.
- Flat-rate vergilendirme: Paušalno oporezivanje (sabit vergi) seçeneği mevcuttur. Bu sistem, düşük cirolu işletmeler için cazip olabilir.
- Yabancılar için kısıt: Yabancı uyruklu kişiler de preduzetnik kurabilir, ancak oturum izni açısından DOO daha avantajlıdır.
| Kriter | DOO (Limited) Önerilen | Preduzetnik (Şahıs) |
|---|---|---|
| Minimum sermaye | 100 RSD (~1 EUR) | Yok |
| Sorumluluk | Sınırlı (yatırılan sermaye kadar) | Sınırsız (kişisel varlıklar dahil) |
| Kurumlar vergisi | %15 | Gelir vergisi %10 veya flat-rate |
| Muhasebe | Çift taraflı (zorunlu) | Basitleştirilmiş veya flat-rate |
| Ortaklık | Tek veya çok ortaklı | Sadece bireysel |
| Güvenilirlik | Yüksek (kurumsal müşteriler tercih eder) | Orta |
| Oturum izni | Güçlü temel (tercih edilir) | Mümkün ama DOO tercih edilir |
Önerimiz: Yabancı girişimciler için hemen hemen her durumda DOO daha avantajlıdır. Sınırlı sorumluluk koruması, oturum izni başvurusunda güçlü temel ve kurumsal güvenilirlik — bu üç faktör tek başına DOO lehine karar vermeniz için yeterlidir. Şirket kurma hizmetimiz hakkında detaylı bilgi alın →
Şirket Kurma Adımları (Adım Adım)
Sırbistan'da şirket kurma süreci, doğru hazırlık yapıldığında oldukça hızlı ve sorunsuz ilerler. İşte tüm adımlar:
1. İsim Kontrolü ve APR Kaydı
İlk adım, kurmak istediğiniz şirketin adını belirlemek ve bu adın APR (Agencija za privredne registre — Sırbistan İş Sicili) sisteminde müsait olup olmadığını kontrol etmektir. APR'nin web sitesinden (apr.gov.rs) ücretsiz isim sorgulaması yapabilirsiniz. İsim benzersiz olmalıdır ve mevcut bir şirketle karıştırılmamalıdır.
2. Kuruluş Sözleşmesi Hazırlama
Tek ortaklı DOO için "Odluka o osnivanju" (kuruluş kararı), çok ortaklı DOO için "Ugovor o osnivanju" (kuruluş sözleşmesi) hazırlanır. Bu belge şirketin adresini, sermayesini, faaliyet alanını (šifra delatnosti), ortakların paylarını ve müdürün yetkilerini içerir. Belge Sırpça hazırlanmalıdır.
3. APR'ye Başvuru (1-5 İş Günü)
Tüm belgeler hazırlandıktan sonra APR'ye başvuru yapılır. Başvuru online veya fiziksel olarak gerçekleştirilebilir. APR, başvuruyu 5 iş günü içinde değerlendirir ve onaylarsa şirketinize bir matični broj (kayıt numarası) verilir. Bu numara şirketinizin resmi kimliğidir.
4. Vergi Numarası (PIB) Alma
Şirket tescilinden sonra Poreska Uprava (Vergi İdaresi) tarafından otomatik olarak bir PIB (poreski identifikacioni broj — vergi kimlik numarası) atanır. Bu numara tüm vergi beyannamelerinde ve resmi işlemlerde kullanılır. Genellikle APR kaydıyla eş zamanlı olarak verilir.
5. Banka Hesabı Açma
Şirket tescil belgeleriyle birlikte bir Sırp bankasına giderek şirket hesabı açarsınız. Banka, APR kaydı, PIB, kuruluş belgesi ve müdürün kimlik belgesini ister. Hesap genellikle 3-5 iş günü içinde aktif hale gelir. RSD (Sırp dinarı) ve EUR hesapları ayrı ayrı açılabilir.
6. Kaşe Yaptırma
Evet, Sırbistan'da kaşe (pečat) hala yaygın olarak kullanılmaktadır. Yasal zorunluluk 2017'de kaldırılmış olsa da pratikte bankalar, vergi dairesi ve iş ortakları hala kaşe bekler. Kaşeyi herhangi bir kaşe yapım dükkanında 10-20 EUR karşılığında yaptırabilirsiniz. Şirket adı ve kayıt numarasını içermelidir.
7. eFaktura Sistemine Kayıt
Sırbistan'da tüm şirketler eFaktura (elektronik fatura) sistemine kayıt olmak zorundadır. Bu sistem, devlet kurumlarıyla (B2G) ve diğer şirketlerle (B2B) yapılan tüm fatura işlemlerinin dijital ortamda gerçekleştirilmesini sağlar. Kayıt, SEF (Sistem Elektronskih Faktura) portalı üzerinden yapılır.
Türkçe muhasebe desteği mi arıyorsunuz?
Belgrad'da Türkçe konuşan muhasebecimiz tüm süreçlerde yanınızda.
Ücretsiz danışma alınNe Kadar Maliyeti Var?
Sırbistan'da şirket kurmanın en büyük avantajlarından biri, düşük başlangıç maliyetidir. Türkiye veya Batı Avrupa ülkeleriyle karşılaştırıldığında, toplam maliyet oldukça mütevazıdır.
Başlangıç Maliyetleri
- APR kayıt ücreti: ~50 EUR (devlet harcı olarak ödenir)
- Noter masrafları: ~30 EUR (kuruluş belgesinin tasdiki)
- Tercüman ücreti (gerekirse): ~50-100 EUR (noter işlemlerinde yeminli tercüman)
- Kaşe yaptırma: ~15 EUR
- Sanal ofis (isteğe bağlı): 30-50 EUR/ay (iş adresi olarak kullanılabilir)
- Muhasebe (aylık): 42 EUR/ay'dan başlayan fiyatlarla (EXT muhasebe hizmeti)
Ülke Karşılaştırması
Sırbistan'da şirket kurmanın maliyetini, diğer popüler ülkelerle karşılaştıralım:
| Maliyet Kalemi | Sırbistan En Ucuz | Türkiye | Estonya |
|---|---|---|---|
| Kayıt/tescil harcı | ~50 EUR | ~200 EUR | ~265 EUR |
| Minimum sermaye | ~1 EUR | ~1.500 EUR (50.000 TL) | 2.500 EUR |
| Noter masrafları | ~30 EUR | ~100 EUR | 0 EUR (online) |
| Aylık muhasebe | 42 EUR'dan | ~150 EUR'dan | ~100 EUR'dan |
| Toplam başlangıç | ~200-400 EUR | ~2.000+ EUR | ~3.000 EUR |
Tabloda görüldüğü gibi, Sırbistan hem başlangıç maliyeti hem de aylık işletme giderleri açısından en avantajlı seçenektir. Özellikle minimum sermaye gerekliliğinin neredeyse sıfır olması, bootstrapping yapan girişimciler için büyük bir artıdır. Tüm hizmet fiyatlarımızı görün →
Vergi Sistemi — Türkiye ile Karşılaştırma
Vergi sistemi, şirket kuruluş kararını en çok etkileyen faktörlerden biridir. Sırbistan'ın vergi yapısı, basitliği ve düşük oranlarıyla öne çıkar. İşte Türkiye ile karşılaştırmalı bir tablo:
Kurumlar Vergisi: %15
Sırbistan'da tüm şirketler için geçerli olan sabit kurumlar vergisi oranı %15'tir. Bu oran, kara bağlı olarak değişmez — ister 10.000 EUR ister 10 milyon EUR kar edin, oran aynıdır. Türkiye'deki %25 oranla karşılaştırıldığında, %10 puanlık bir fark ciddi bir tasarruf anlamına gelir.
KDV (PDV): %20
Sırbistan'daki standart KDV (PDV — porez na dodatu vrednost) oranı %20'dir. İndirimli oran ise %10 olup gıda, ilaç, su ve bazı hizmetler için uygulanır. Bu oran Türkiye'deki %20 ile aynıdır. Yıllık cirosu 8 milyon RSD'nin (~65.000 EUR) altında olan şirketler KDV mükellefi olmak zorunda değildir.
Kişisel Gelir Vergisi: %10
Sırbistan'da kişisel gelir vergisi sabit %10'dur — artan oranlı değildir. Bu, Türkiye'nin %15-40 arasında değişen artan oranlı gelir vergisi sistemiyle karşılaştırıldığında çok daha avantajlıdır. Yüksek gelirli profesyoneller ve şirket müdürleri için bu fark oldukça belirgindir.
Sosyal Güvenlik Katkıları
Sırbistan'da sosyal güvenlik katkıları toplam brüt maaşın yaklaşık %62'si kadardır (işveren + çalışan payı). Bu oran yüksek görünebilir, ancak Sırbistan'da maaşlar Türkiye ve Batı Avrupa'ya kıyasla düşük olduğu için mutlak rakamlar makuldür. Asgari ücret 2026 itibarıyla yaklaşık 500 EUR'dur.
Çifte Vergilendirme Anlaşması
Türkiye ve Sırbistan arasında çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması mevcuttur. Bu anlaşma sayesinde, her iki ülkede de aynı gelir üzerinden iki kez vergi ödemeniz gerekmez. Anlaşma kapsamında, bir ülkede ödenen vergi diğer ülkedeki vergi yükümlülüğünden mahsup edilebilir. Bu, özellikle her iki ülkede de gelir elde eden girişimciler için büyük bir avantajdır.
| Vergi Türü | Sırbistan Avantajlı | Türkiye |
|---|---|---|
| Kurumlar vergisi | %15 (sabit) | %25 |
| KDV | %20 (indirimli %10) | %20 (indirimli %1, %10) |
| Kişisel gelir vergisi | %10 (sabit) | %15-40 (artan) |
| Çifte vergilendirme anlaşması | Mevcut ✓ | |
Vergi planlaması konusunda uzman ekibimizden destek alın →
Oturum İzni ve Çalışma İzni
Sırbistan'da şirket kurmak, aynı zamanda oturum izni almanın da kapısını açar. Türk vatandaşları için bu süreç nispeten basittir.
Süreç Nasıl İşler?
Sırbistan'da şirket kurduğunuzda, şirket müdürü veya kurucusu olarak geçici oturum izni (privremeni boravak) başvurusunda bulunabilirsiniz. Bu izin genellikle 1 yıl sürelidir ve her yıl yenilenebilir. Başvuru, şirket tescilinden sonra 30 gün içinde yapılmalıdır.
Gerekli Belgeler
- Pasaport (en az 6 ay geçerli, apostil şartı yok)
- Şirket kuruluş belgesi (APR tescil belgesi)
- Sağlık sigortası (Sırbistan'da geçerli, özel veya kamu)
- Adres kanıtı (kira sözleşmesi veya ev sahibinin beyanı)
- Mali yeterlilik kanıtı (banka hesap bakiyesi)
- Biyometrik fotoğraf (35x45 mm, beyaz arka plan)
Süre ve Sonrası
Oturum izni başvurusu genellikle 30-60 gün içinde sonuçlanır. İlk izin 1 yıl sürelidir. Beş yıl kesintisiz geçici oturumdan sonra süresiz oturum izni (stalno nastanjenje) başvurusunda bulunabilirsiniz. Süresiz oturum izninden 5 yıl sonra ise Sırp vatandaşlığı için başvuru hakkınız doğar.
Banka Hesabı Açmak
Şirket tescili tamamlandıktan sonraki en önemli adımlardan biri, kurumsal banka hesabı açmaktır. Sırbistan'da yabancı sermayeli şirketler için banka hesabı açmak nispeten kolaydır.
Popüler Bankalar
Sırbistan'da yabancı girişimcilerin en çok tercih ettiği bankalar:
- Raiffeisen Bank: Avusturya kökenli, güçlü online bankacılık altyapısı, İngilizce müşteri hizmeti mevcut.
- UniCredit Bank: İtalyan kökenli, uluslararası şirketler için geniş hizmet yelpazesi.
- Banca Intesa: Sırbistan'ın en büyük bankası, yaygın şube ağı ve kolay erişim.
- OTP Banka: Macar kökenli, rekabetçi ücretler ve dijital bankacılık çözümleri.
- Erste Bank: Avusturya kökenli, özellikle KOBİ odaklı hizmetler sunar.
Gerekli Belgeler
- APR kayıt belgesi (originali veya noter onaylı sureti)
- Kuruluş sözleşmesi
- Müdürün kimlik belgesi veya pasaportu
- Vergi numarası (PIB) belgesi
- Şirket kaşesi (bazı bankalar hala istiyor)
EUR ve RSD Hesapları
Sırbistan'da şirketler hem RSD (Sırp dinarı) hem de EUR cinsinden hesap açabilir. İç piyasadaki işlemler RSD üzerinden yapılırken, uluslararası işlemler için EUR hesabı kullanılır. Çoğu banka her iki hesabı aynı anda açmanıza olanak tanır. Online bankacılık tüm büyük bankalarda mevcuttur ve hem Sırpça hem de İngilizce arayüz seçeneği bulunur.
Şirket kurma sürecinde profesyonel destek
Belge hazırlama, APR kaydı, banka hesabı — hepsini sizin için hallederiz.
Hemen başlayınMuhasebe ve Yasal Yükümlülükler
Sırbistan'da şirket kurduktan sonra düzenli olarak yerine getirilmesi gereken yasal yükümlülükler vardır. Bu yükümlülükleri ihmal etmek para cezalarına ve hatta şirketin tasfiyesine yol açabilir.
Aylık Yükümlülükler
- KDV beyannamesi: KDV mükellefi iseniz her ay (veya üç ayda bir) beyanname verilir.
- Bordro ve sosyal güvenlik ödemeleri: Çalışanlarınız varsa (kendiniz dahil) her ay maaş bordrosu hazırlanır ve sosyal güvenlik primleri ödenir.
- eFaktura işlemleri: Tüm B2B ve B2G faturalar elektronik olarak düzenlenir.
Yıllık Yükümlülükler
- Yıllık mali rapor: Her yıl 31 Mart'a kadar APR'ye sunulmalıdır.
- Kurumlar vergisi beyannamesi: Yıllık kar/zarar üzerinden hesaplanır.
- UBO kaydı: Gerçek faydalanıcı (Ultimate Beneficial Owner) kaydı, şirket kuruluşundan itibaren 30 gün içinde yapılmalıdır.
Neden Profesyonel Muhasebe Şart?
Sırbistan mevzuatına göre tüm DOO şirketlerinin çift taraflı muhasebe (dvojno knjigovodstvo) sistemi kullanması ve lisanslı muhasebeci çalıştırması zorunludur. Vergi kanunları ve muhasebe standartları düzenli olarak güncellenir. Yabancı bir girişimci olarak bu güncellemeleri takip etmek ve uyum sağlamak, ancak deneyimli bir yerel muhasebeci ile mümkündür.
Sık Sorulan Sorular
Sırbistan'da şirket kurmak ne kadar sürer?
+APR kaydı 1-5 iş günü sürer. Banka hesabı açma dahil toplam süreç 5-10 iş günüdür. Belgeleriniz önceden hazırsa ve profesyonel destek alıyorsanız süreç hızlanır.
Minimum sermaye ne kadar?
+DOO için yasal minimum sermaye 100 RSD'dir (yaklaşık 1 EUR). Ancak gerçek dünyada 500-1000 EUR ile başlamak önerilir. Bu, banka ve potansiyel iş ortakları nezdinde güvenilirliğinizi artırır.
Türk vatandaşı olarak oturum izni alabilir miyim?
+Evet, şirket kurarak geçici oturum izni başvurusunda bulunabilirsiniz. Süreç 30-60 gün arasında tamamlanır. 5 yıl sonra süresiz oturum, ardından vatandaşlık başvurusu mümkündür.
Sırbistan'da vergi oranları nedir?
+Kurumlar vergisi %15, KDV %20 (indirimli %10), kişisel gelir vergisi %10 (sabit oran) olarak uygulanmaktadır. Türkiye ile çifte vergilendirme anlaşması mevcuttur.
Türkçe muhasebeci var mı?
+Evet, EXT Technologies ekibi Türkçe, Sırpça ve İngilizce olarak hizmet vermektedir. Belgrad merkezli ofisimizde Türkçe konuşan muhasebecimiz mevcuttur.
Çifte vergilendirme anlaşması var mı?
+Evet, Türkiye ve Sırbistan arasında çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması mevcuttur. Her iki ülkede de aynı gelir üzerinden iki kez vergi ödemeniz gerekmez.
Sırbistan'da banka hesabı açmak zor mu?
+Hayır, APR kaydı ve kimlik belgesi ile birkaç gün içinde şirket hesabı açılabilir. Raiffeisen, UniCredit ve Banca Intesa gibi bankalar yabancı şirketlere alışkındır.
EXT Technologies ne hizmetler sunuyor?
+Muhasebe (42 EUR/ay'dan), oturum izni (128 EUR'dan), sigorta, hukuki destek, şirket kurma (128 EUR'dan), web tasarım, sosyal medya yönetimi ve SEO hizmetleri sunmaktadır. Tüm hizmetlerde Türkçe destek mevcuttur.